Kinh doanh · mã 340127
Học gì, học bao lâu ở từng trình độ, ra trường làm gì và lương bao nhiêu.
Nguồn: Danh mục ngành, nghề trình độ trung học nghề, trung cấp, cao đẳng theo Thông tư 77/2026/TT-BGDĐT; nội dung chương trình, việc làm, xu hướng tổng hợp từ tài liệu nghiên cứu của chị Duy (mô tả khung chung, mỗi trường dạy khác nhau).
Tổng hợp từ tài liệu nghiên cứu của chị Duy; việc liên quan và trái nghề viết theo nhóm nghề.
Kế toán, văn phòng, bán hàng; vị trí kinh doanh có thêm hoa hồng.
Thực tế không tô hồng: năm đầu đi làm, người học nghề thường nhận mức sát lương tối thiểu vùng và phải làm ca, tăng ca. Thu nhập tăng theo tay nghề và chứng chỉ kỹ năng nghề, không theo tấm bằng — 2–3 năm đầu là giai đoạn luyện nghề, đừng chọn nơi làm chỉ vì lương cao hơn vài trăm nghìn.
Ước tính của chị Duy theo nhóm nghề, thị trường 2026 ở Hà Nội/TP.HCM (tỉnh khác thường thấp hơn 10–20%); chưa gồm tăng ca, thưởng.
Yêu cầu thường gặp: Google Ads, TikTok Ads; lương cứng + thưởng; ứng dụng AI
Giúp lương cao hơn: Quản lý ngân sách lớn; dữ liệu
Nguồn: JobsGO 2026; TopCV (TB 12,5)
Yêu cầu thường gặp: Chứng từ, khai hải quan, mua hàng, điều phối; tiếng Anh/Trung tốt
Giúp lương cao hơn: Ngoại ngữ, sales logistics
Nguồn: JobsGO 2026
Yêu cầu thường gặp: Bán dịch vụ vận tải, forwarder; tiếng Anh
Giúp lương cao hơn: Mạng lưới khách hàng
Nguồn: JobsGO 2026
Yêu cầu thường gặp: Lương cứng + hoa hồng; nhiều tin sales bất động sản
Giúp lương cao hơn: Ngành hàng giá trị cao (BĐS, B2B, công nghệ)
Nguồn: TopCV 2026
Yêu cầu thường gặp: Kinh nghiệm quản lý đội bán hàng
Giúp lương cao hơn: Doanh số, mạng lưới khách hàng
Nguồn: TopCV 2026
Yêu cầu thường gặp: Facebook Ads, growth, xây cộng đồng, content
Giúp lương cao hơn: Đo lường hiệu quả, dữ liệu
Nguồn: TopCV 2026
Đọc đúng con số: Lương gộp (trước bảo hiểm, thuế) ghi trên tin tuyển dụng hoặc báo cáo, chưa phải lương thực nhận; tin "thoả thuận" không được tính. Dòng có dưới 100 mẫu chỉ nên tham khảo. ITviec là trung vị từ khảo sát người làm IT, thường cao hơn vì gồm nhiều người có kinh nghiệm. Mức "dưới 1 năm" trong tin thường dành cho người đã có ít kinh nghiệm hoặc thực tập; người chưa có kinh nghiệm nên lấy mức thấp hơn ở mục lương bên trên để lập kế hoạch.
Tổng hợp yêu cầu tuyển dụng của chị Duy từ JobsGO, TopCV, ITviec, CareerLink (truy cập 24/10/2026).
Đây là các kỹ năng mềm cốt lõi nghề này rèn luyện — cũng là lý do em có thể chuyển sang các việc "trái nghề" ở trên.
🔓 Đang mở miễn phí để tổng duyệt nội dung — cột dự đoán 2030 và phần dự báo 2030–2035 sau này sẽ thu phí 39.000đ.
| Tiêu chí | 2010 | 2015 | 2026 | Dự đoán 2030 |
|---|---|---|---|---|
| Bối cảnh thị trường | Quản trị kinh doanh, marketing rất hot; 360/488 trường mở QTKD năm 2010 | Vẫn hot nhưng bão hòa cử nhân QTKD chung chung | Marketing, thương mại điện tử, kinh doanh quốc tế, logistics thuộc nhóm điểm cao nhất khối kinh tế | Bán hàng, quản lý vận hành tiếp tục tăng (WEF: Salespersons, General & Operations Managers tăng mạnh); kinh doanh chung chung thiếu kỹ năng số sẽ khó |
| Mức hấp dẫn khi chọn nghề (1–5) | 5 | 4 | 5 | 4 |
| Nhu cầu tuyển dụng (1–5) | 4 | 4 | 5 | 4 |
| Lương khởi điểm khi có 6 tháng kinh nghiệm đúng nghề | khoảng 2,5–4 triệu (ước tính) | khoảng 4–6 triệu (ước tính) | 9,5–12 triệu — theo tin tuyển dụng JobsGO/TopCV (Digital Marketing, Xuất nhập khẩu, Sales Logistics) mức “dưới 1 năm” ≈ 12 triệu; trung cấp, cao đẳng thường ở nửa dưới khoảng này | 11,5–14,5 triệu (dự báo theo đà tăng lương đăng tuyển) |
| Khi có tay nghề 2–3 năm | khoảng 3–5 triệu (ước tính) | khoảng 5,5–8 triệu (ước tính) | ≈ 14 triệu — theo tin tuyển dụng mức “1–3 năm” (Digital Marketing, Xuất nhập khẩu, Sales Logistics) | khoảng 17 triệu (dự báo) |
| Vị thế bằng nghề, trung cấp, cao đẳng | Bị xem nhẹ ("học nghề là học dở"), ít học sinh chọn dù doanh nghiệp thiếu thợ | Luật Giáo dục nghề nghiệp 2014 có hiệu lực; bắt đầu phân luồng sau THCS | Thiếu lao động kỹ thuật ở khu công nghiệp; thêm trình độ trung học nghề (TT77/2026); liên thông lên đại học rộng hơn | Dự báo: tay nghề và chứng chỉ kỹ năng được nhiều doanh nghiệp coi trọng ngang bằng cấp |
2030: marketing dữ liệu (đọc số liệu, CRM, đo lường), quảng cáo đa nền tảng, livestream, bán hàng tư vấn B2B, quản lý chuỗi bán lẻ omnichannel. 2035: marketing cá nhân hóa bằng AI, quản lý khách hàng dựa trên dữ liệu, thương mại xuyên biên giới; năng lực xây thương hiệu và cộng đồng.
2030: AI viết quảng cáo, tạo ảnh/video, tự tối ưu ngân sách; chatbot bán hàng; sàn TMĐT tự động hóa. 2035: "AI agent" mua hộ khách hàng, tìm kiếm bằng AI thay đổi SEO; quảng cáo cá nhân hóa tối đa.
2030: tiếng Anh để đọc công cụ, bán hàng quốc tế; tiếng Trung cho TMĐT xuyên biên giới. 2035: bán hàng ra thị trường khu vực cần ngoại ngữ.
Khách hàng mua qua video ngắn, livestream, so sánh giá bằng AI; ít trung thành, đòi hỏi phản hồi tức thì; tin đánh giá người dùng và KOC hơn quảng cáo.
Nghị quyết 68 (2 triệu doanh nghiệp, kinh tế tư nhân 10–12%/năm, 55–58% GDP); Nghị quyết 57 (kinh tế số, 80% giao dịch không tiền mặt) → nhu cầu sales, marketing, TMĐT lớn.
Cung: rất đông cử nhân QTKD, marketing. Cầu 2030: cao nhưng chuyển sang người có kỹ năng số, dữ liệu. 2035: vị trí thực thi giảm, vị trí chiến lược và bán hàng tư vấn tăng.
Viết nội dung quảng cáo, tạo ảnh/video sản phẩm, trả lời tin nhắn khách, lên lịch đăng bài, tối ưu quảng cáo, báo cáo số liệu, nghiên cứu đối thủ.
Chứng chỉ Google/Meta (nhiều chứng chỉ miễn phí hoặc ~49 USD/tháng trên Coursera); khóa digital marketing, TMĐT (3–15 triệu – tham khảo); công cụ AI ~6 triệu/năm; ngân sách chạy thử quảng cáo. Ước tính: 10–25 triệu/năm.
| Vị trí | Dự báo 2030 | Mức AI tác động | Thách thức năm 2026 |
|---|---|---|---|
| Nhân viên kinh doanh / Sales | WEF: Salespersons là nhóm tăng mạnh về số lượng; bán hàng tư vấn giá trị cao, B2B khó bị AI thay | Thấp – Trung bình | Áp lực KPI; thu nhập phụ thuộc hoa hồng; tỷ lệ nghỉ việc cao |
| Chuyên viên Marketing / Digital Marketing | AI tự động tối ưu quảng cáo, viết nội dung → giảm việc thực thi; người có chiến lược, dữ liệu, hiểu khách hàng được trả cao | Cao | Biên độ lương rất rộng; áp lực chỉ số; nền tảng thay đổi liên tục |
| Chuyên viên thương mại điện tử | TMĐT tiếp tục tăng; AI vận hành gian hàng; người hiểu dữ liệu và xuyên biên giới có lợi thế | Trung bình | Sàn đổi chính sách liên tục; cạnh tranh giá; thuế TMĐT siết |
| Nhân viên xuất nhập khẩu / chứng từ | Hải quan số, AI đọc chứng từ; cần hiểu luật FTA, thuế quan | Trung bình | Áp lực thời gian, sai chứng từ bị phạt |
| Chuyên viên Logistics / chuỗi cung ứng | Logistics xanh, tự động hóa kho; hoạch định chuỗi cung ứng dựa trên dữ liệu được cần (Robert Walters 2026) | Trung bình | Làm thêm giờ, sự cố bất ngờ |
| Chuyên viên mua hàng (Purchasing / Procurement) | Robert Walters 2026: chuyên viên mua hàng, hoạch định chuỗi cung ứng có nhu cầu | Trung bình | Áp lực giảm giá thành |
| Brand / Trade Marketing | Thương hiệu Việt cần người làm brand bài bản | Trung bình | Cạnh tranh vào công ty FMCG lớn rất gắt |
| Quản lý cửa hàng / vận hành chuỗi | Bán lẻ hiện đại mở rộng; WEF: General & Operations Managers tăng | Thấp | Làm cuối tuần, lễ Tết |
| Hạng mục | Chi phí | Nguồn |
|---|---|---|
| IELTS (Academic/General) – lệ phí thi | 4.664.000đ/lần | IDP Việt Nam (áp dụng 1/7/2023–31/12/2026) |
| Khóa luyện IELTS ở trung tâm | khoảng 3–8 triệu (cơ bản), 8–15 triệu (trung cấp), trên 20 triệu (cấp tốc/cao cấp) mỗi khóa | PREP tổng hợp |
| TOEIC – lệ phí thi | 1.500.000đ (2 kỹ năng; sinh viên 1.330.000đ); 4 kỹ năng 3.675.000đ | IIG Việt Nam (PREP tổng hợp) |
| JLPT (tiếng Nhật) – lệ phí thi | 680.000đ/lần (N1–N5) + phí hồ sơ 60.000đ | ĐH Quốc tế Miền Đông (kỳ 7/2026) |
| HSK + HSKK (tiếng Trung) – lệ phí thi | 1.330.000–2.160.000đ (HSK3–HSK6) | PREP tổng hợp (2026) |
| TOPIK (tiếng Hàn) – lệ phí thi | 550.000–770.000đ (giấy); 900.000–1.350.000đ (máy) | PREP tổng hợp (2026) |
| ACCA – phí thi mỗi môn | £90–173 (khoảng 2,7–5,2 triệu) tùy cấp; phí thường niên £122; học phí trọn chương trình khoảng 30–100 triệu | Mirchawala (12/2024) – kiểm tra lại trên ACCA |
| CFA Level 1 – phí đăng ký thi | 1.140 USD (sớm) – 1.490 USD (tiêu chuẩn), khoảng 30–39 triệu | Learnsignal (2026) – kiểm tra lại trên CFA Institute |
| AWS Cloud Practitioner / Solutions Architect Associate | 100 USD / 150 USD (khoảng 2,6 / 3,9 triệu) | EITT (2026) |
| Microsoft Azure Fundamentals (AZ-900) | 99 USD | EITT (2026) |
| CompTIA Security+ | 404 USD (khoảng 10,5 triệu) | EITT (2026) |
| CEH (Hacker mũ trắng) | 1.199 USD | EITT (2026) |
| PMP (Quản lý dự án) | 555 USD (khoảng 14,4 triệu) | EITT (2026) |
| Coursera Plus (học không giới hạn, có chứng chỉ Google, IBM...) | 399 USD/năm (khoảng 10,4 triệu) hoặc 59 USD/tháng; chứng chỉ lẻ 49 USD/tháng | Edubracket (2026) |
| Bootcamp lập trình / dữ liệu / AI tại Việt Nam | khoảng 25–95 triệu/khóa (3–6 tháng) | Nucamp tổng hợp (2026) |
| Khóa đào tạo nghề luật sư – Học viện Tư pháp | 23,2 triệu (giờ hành chính) – 29 triệu (tối, cuối tuần)/khóa 12 tháng | ACC Group dẫn QĐ 2237/QĐ-HVTP (2023) |
| Công cụ AI trả phí (trợ lý AI, AI viết code...) | khoảng 20 USD/tháng (~6 triệu/năm) cho gói cá nhân phổ biến | Mức giá phổ biến của các gói cá nhân – tham khảo, có thể thay đổi |
| Quy đổi USD theo khoảng 26.000đ/USD, chỉ để ước tính. Mức "ước tính … triệu/năm" trong sheet Dự báo là tổng hợp các khoản trên cho người đi làm muốn nâng cấp kỹ năng mỗi năm, không gồm bằng thạc sĩ. Khóa học ghi "tham khảo thị trường" là mức phổ biến chưa có nguồn khảo sát riêng. |
Dự đoán thị trường 2030–2035 do chị Duy tổng hợp (Cục Thống kê, Nghị quyết 57, 71, 72, Luật Nhà giáo 2025, QĐ 2486/QĐ-TTg, WEF Future of Jobs 2025, dữ liệu tuyển dụng…) — phân tích định tính, không phải số liệu thống kê chính thức.
Tổng hợp từ tài liệu nghiên cứu của chị Duy (báo chí tuyển sinh, bản tin thị trường lao động, WEF Future of Jobs 2025, chính sách giáo dục nghề nghiệp); điểm 1–5 là đánh giá định tính; lương 2026 theo tin tuyển dụng JobsGO/TopCV (nhóm chưa có tin ghi rõ là ước tính); lương 2010/2015 và mọi giá trị 2030 là ước tính/dự báo.
Nội dung xu hướng viết cho người học nghề – trung cấp – cao đẳng, khác với bảng xu hướng của ngành đại học.
Nhắn chị Duy năng lực, hoàn cảnh và nơi em sống — chị giúp em so sánh lối đi nào hợp hơn.
Ngọc